Home / Giáo dục / Phân tích Bài ca ngắn đi trên bãi cát của Cao Bá Quát

Phân tích Bài ca ngắn đi trên bãi cát của Cao Bá Quát

Phân tích Bài ca ngắn đi trên bãi cát của Cao Bá Quát

Bài làm

Cao Bá Quát nổi danh là người học rộng, tài cao là người có bản lĩnh và được người đời suy tôn là Thành Siêu Thánh Quát. Trong thơ văn của ông luôn luôn bộc lộ một thái độ phê phán mạnh mẽ chế độ phong kiến bảo thủ, trì trệ, bất công. Thông qua đó ông cũng đã bộc lộ được tâm trạng của ông trước thực trạng xã hội đương thời.

Tác phẩm Bài ca ngắn đi trên bãi cát của Cao Bá Quát cũng lại có thể được hình thành trong những lần Cao Bá Quát đi thi hội mà ông phải đi qua những sa mạc đầy năng gió nên ông đã viết lên bài thơ này. Nhà thơ như cũng đã mượn hình ảnh của người đi trên bãi cát để có thể hình dung, liên tưởng đến con đường mưu cầu danh lợi đáng ghét mà ông bắt buộc phải theo đuổi. Khi mở đầu bài thơ ta nhận thấy được hình ảnh của những bãi cát dài như nối tiếp nhau.

Bãi cát dài lại bãi cát dài

Đi một bước như lùi một bước

Từ mà Cao Bá Quát sử dụng “bãi cát” cũng đã được lặp lại hai lần, tất cả dường như cũng đã lại kết hợp với từ “lại” điều này lại gợi ra trước mắt người đọc không gian hoang vu, một không gian tít tắp không có điểm dừng. Thế rồi cũng chính không gian ấy rộng lớn đó như lại có khả năng nuốt chửng người bộ hành cô đơn giữa sa mạc rộng lớn kia. Hình ảnh bãi cát ấy bị bao quanh chính bởi

Xem thêm:  Tuyển chọn những bài văn hay Cảm nghĩ về đoạn trích Trong lòng mẹ của Nguyên Hồng

Bắc sơn chi bắc sơn vạn điệp

Nam sơn chi nam ba vạn cấp

Thực sự cũng chính con đường đó bị bao quanh bởi núi muôn trùng, sóng muôn đợt, đó là con đường tù túng, không lối thoát. Thế rồi chính cuộc hành trình càng trở nên khó khăn vất vả hơn khi đã tiến một bước lại như lùi một bước. Lúc này đây thì hình ảnh mặt trời đã lặn như chưa dừng được bởi hành trình đó vô cùng xa xôi. Tất cả như đã gợi lên biết bao nhiêu thử thách, gian khổ khiến cho người bộ hành không dám dừng chân ngay cả đến một phút ngay cả khi mặt trời cũng đã xuống núi.

phan tich bai ca ngan di tren bai cat cua cao ba quat - Phân tích Bài ca ngắn đi trên bãi cát của Cao Bá Quát

Phân tích Bài Ca Ngắn Đi Trên Bãi Cát

Chính trong hành trình đầy cực khổ luôn luôn vất vả lại không thể nhìn thấy đích tới, thế rồi tất yếu tâm trạng của người bộ hành sẽ cảm thấy vô cùng mệt mỏi, bải hoải đến khi phải rơi nước mắt.

Lữ khách trên đường nước mắt

Trên bãi cát đó hình ảnh người lữ khách hiện lên vô cùng tủi cực, chán nản cũng chính là một hình ảnh của tác giả Cao Bá Quát và các trí thức đương thời trước thực tại xã hội dường như cũng lại đầy nhiễu nhương, rối ren lúc bấy giờ. Chính bởi thế mà con đường công danh luôn gặp nhiều trắc trở và khó khăn. Tác giả cũng đã nhận thức về việc theo đuổi công danh:

Xưa nay, phường danh lợi

Tất tả trên đường đời

Đầu quán hơi men thơm quán rượu

Người say vô số, tỉnh bao người?

Tác giả cũng đã đồng nhất công danh với danh lợi, cách đồng nhất như vậy cho thấy thái độ mỉa mai, một thái độ coi thường theo quan điểm của một nhà nho chân chính. Chính công danh vốn được biết đến chính là cái nợ mà người làm trai phải trả đối với non sông, đất nước. Thế nhưng trong hoàn cảnh xã hội có biết bao nhiêu rối ren thì chí làm trai cũng đó đâu có cơ hội để thực hiện, mộng công danh của những người quân tử bị vùi lấp đi nhường chỗ cho danh lợi, bon chen thắng thế. Và trong hoàn cảnh này là nỗi đau chung của biết bao người, bao thế hệ. Công danh, vinh hoa là người ta chếnh choáng không tỉnh táo và có câu hỏi tu từ “tỉnh bao người” dường như cũng lại vừa bộc lộ thái độ phê phán, vừa thể hiện sự đau xót của người trí thức chân chính khi đứng trước thực trạng đau lòng của xã hội đương thời. Với bốn câu thơ này thì Cao Bá Quát cũng đã bộc lộ được thái độ coi thường với những người theo đuổi công danh và ngay cả bản thân của những kẻ mê muộn đó như đang miệt mài ngày đêm đi trên con đường đó.

Xem thêm:  Chứng minh câu tục ngữ: “Người sống đống vàng”

Khi đứng trước thực trạng đó, tác giả Cao Bá Quát cũng băn khoăn lựa chọn và hỏi câu:

Tính sao đây? Đường bằng mờ mịt

 Đường ghê sợ còn nhiều, đâu ít?

Cuối cùng ông đã đưa ra lựa chọn dứt khoát đó là

Hãy nghe ta hát khúc “đường cùng”

Phía bắc núi Bắc muôn trùng,

Phía nam núi Nam, sóng dào dạt

Anh đứng làm chi lên bãi cát?

Tác giả Cao Bá Quát lúc này đây thêm một lần nữa nhận định về con đường công danh: con đường đó đầy chông gai, đầy nguy hiểm, đường phẳng thì mờ mịt, không thấy lối và như cũng chỉ có bước đường ghê sợ chông gai thì nhiều. Bãi cát dài còn giống như là con đường bế tắc, không hi vọng cho nên tác giả cũng đã dứt khoát từ bỏ theo đuổi con đường hoạn lộ công danh vô nghĩa.

Với bài thơ Bài ca ngắn đi trên bãi cát cát ta nhận thấy được hình ảnh thơ giàu ý nghĩa biểu tượng. Hình ảnh của bãi cát vừa mang ý nghĩa tả thực vừa biểu tượng cho con đường công danh luôn có rất nhiều gian nan, đua tranh vô nghĩa. Có thể nhận thấy được nhịp điệu bài thơ có được một sự thay đổi linh hoạt diễn tả những trắc trở khi đi trên bãi cát và con đường công danh. Ngoài ra tác giả cũng khéo léo sử dụng nhiều câu hỏi tu từ để có thể hiện sự thức tỉnh của người trí sĩ khi đã nhận ra được một sự vô nghĩa của con đường công danh lúc bấy giờ.

Xem thêm:  Phân tích bài thơ Tràng Giang của nhà thơ Huy Cận

Cũng chính bằng hình ảnh bãi cát giàu ý nghĩa biểu trưng sâu sắc thì tác phẩm đã khắc họa rõ nét hình ảnh của một người trí thức đương thời thật cô độc, nhỏ bé. Người trí thức như thật bi phẫn vừa kiên quyết khi từ bỏ con đường công danh. Thông qua đó bài thơ cũng đã phản ánh được thực trạng xã hội như đầy thối nát và nói lên sự phẫn uất của người trí sĩ trên con đường lập công danh.

Check Also

7212 1494911290056 1016 310x165 - Phân tích giá trị nhân đạo của truyện ngắn Vợ chồng A Phủ

Phân tích giá trị nhân đạo của truyện ngắn Vợ chồng A Phủ

Phân tích giá trị nhân đạo của truyện ngắn Vợ chồng A Phủ Bài làm …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *